Yalova'da ilk durağın, Roma'dan Osmanlı'ya şifa merkezi olan Termal olsun: tarihî hamamlar, ortancalı parklar ve 1929'da yapılan köşk müzesi aynı vadide. Şehir merkezinde bir çınar ağacı için raylar üzerinde kaydırılan Yürüyen Köşk, kıyıda Bizans'tan kalma Kara Kilise, iç kesimde ise Karaca Arboretumu ve Türkiye'nin ilk kâğıt müzesi Yalova'yı günübirlik değil, birkaç günlük bir dinlenme rotası yapıyor.
Termal'de bir gün nasıl geçer?
Termal, il merkezine yaklaşık on iki kilometre uzaklıkta, Samanlı Dağı'nın yamacındaki bir vadide. Valiliğe göre Termal ve Armutlu kaplıcaları Türkiye'nin birinci derece önemli kaplıcaları arasında. Vadinin girişinden yukarı doğru yürüyerek tarihî yapıları sırayla görebilirsin.
Termal Kaplıcaları ve Yedi Havuzlar
Kaynakların çok eski bir yer hareketiyle ortaya çıktığı biliniyor. Toprak yarıklarından yükselen buhar yüzünden burası bir yeraltı tanrısına adanmış sayılmış ve altıncı yüzyıldan itibaren Pythia Therma diye anılmış. Romalılar döneminde büyük ilgi gören kaplıcalar, Osmanlı'nın son döneminde yeniden canlanmış. Tesislerin girişindeki Yedi Havuzlar çağlayanında kısa bir mola ver.
Kurşunlu Hamam ve Valide Hamamı
Kurşunlu Hamam, Bizans İmparatoru Iustinianos döneminde yapılmış ve adını kurşun kaplı üst örtüsünden alıyor. Kubbe kasnağındaki kabartmalarda sakallı Herakles ile el ele tutuşan üç azize tasviri dikkat çekiyor. Yakındaki Valide Hamamı ise ilk olarak altı kubbeli yapılmış; Osmanlı döneminde onarılmış ve padişah annesinin burada tedavi gördüğü anlatıldığı için bu adı almış.
Termal Atatürk Köşkü
Köşk 1929'da Mimar Sedad Hakkı Eldem tarafından tasarlandı ve Cumhuriyet dönemi mimarlığının erken örneklerinden biri sayılıyor. Döneminin eşyalarıyla korunan yapı bugün müze olarak geziliyor. Güncel ziyaret saatlerini müzenin resmî sayfasından kontrol et.
Tarihi Çınarlı Yol ve ortancalı parklar
Termal yolunun iki yanındaki tarihî çınarlar koruma altına alınmış ve yol "Turizm Yolu" ilan edilmiş. Termal ayrıca ortancalarıyla ünlü; valiliğin kayıtlarına göre burada yaprağını döken otuz dokuz, dökmeyen yirmi altı ağaç türü yetişiyor. Çam ve manolyaların gölgelediği Güney Park'ta yürüyüş yap.
Şehir merkezinde nereleri görmelisin?
Yürüyen Köşk
1929'da yirmi iki günde yapılan iki katlı ahşap köşk, Yalova'nın en sevilen hikâyesine sahne oldu. 1930 yazında yanındaki ulu çınarın dallarının duvara dayandığı görülünce ağacın kesilmesi yerine köşkün taşınmasına karar verildi; temelin altına tramvay rayları yerleştirildi ve yapı birkaç günde dört metre seksen santim doğuya kaydırıldı. 2015'te hazırlanan rapora göre doğu çınarı türündeki ağaç üç yüz doksan yaşında ve sağlıklı. Köşk 2006'daki restorasyonun ardından ziyarete açıldı.
Yalova Kent Müzesi
Müze, bölgedeki ilk yerleşim izlerinden Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerine uzanan geçmişi etnografik eserler, belgeler ve maketlerle anlatıyor. Kenti tanımaya başlamak için iyi bir giriş noktası.
Rüstem Paşa Camii
Kanuni Sultan Süleyman'ın sadrazamı Rüstem Paşa'nın cami, han ve hamamdan oluşan bir külliye olarak yaptırdığı düşünülüyor. Külliyeden günümüze cami ve hamam ulaşmış.
Bahçeler ve ormanlar
Karaca Arboretumu
On üç buçuk hektarlık arazideki arboretum, Türkiye'nin ilk özel arboretumu. Yaklaşık yedi bin farklı bitki türü ve formuna ev sahipliği yapıyor; akçaağaç, manolya, meşe ve huş koleksiyonlarıyla Uluslararası Dendroloji Cemiyeti'nin ödülünü almış. İlkbaharda çiçeklenme, sonbaharda yaprak renkleri için git.
Geofit Bahçesi
Soğanlı, yumrulu ve köksaplı bitkilerin toplandığı bahçe, Türkiye'de tek ve dünyanın ılıman iklim kuşağındaki en büyük geofit bahçesi. Türkiye florasının taranmasıyla bin seksen bir geofit taksonu burada bir araya getirilmiş.
Kıyıda ve köylerde hangi tarihî izler var?
Kara Kilise
Çiftlikköy sahilindeki yapı, altıncı yüzyılda hamam olarak yapılmış, sekizinci ve dokuzuncu yüzyıllarda kiliseye dönüştürülmüş. Serbest haç planlı yapının ortasında sekiz pencereli kasnağa oturan bir kubbe var; yakınında antik bir liman ve su kemeri kalıntıları görülüyor.
İbrahim Müteferrika Kâğıt Müzesi
Osmanlı'nın ilk kâğıthanesi, Yalova'ya bağlı Elmalık Köyü'nde kurulmuştu. Türkiye'nin ilk kâğıt müzesi olan yapıda kâğıdın tarihi, üretimi ve kitap sanatları anlatılıyor; atölyelerde kendi kâğıdını yapmayı deneyebilirsin.
Hersekzâde Ahmed Paşa Camii
İzmit Körfezi kıyısında, Yalova ile Karamürsel arasındaki cami, on beşinci ve on altıncı yüzyıllarda sadrazamlık yapan Hersekzâde Ahmed Paşa tarafından yaptırıldı.
Armutlu Kaplıcaları
Ağaçlar ve makilerle kaplı bir vadide, dere boyunca sıralanan kaynaklar elli yedi ile yetmiş üç derece arasında sıcaklıkta. Denize yakınlığı sayesinde kaplıca ile deniz keyfini aynı günde yaşarsın.
Yalova sofrasında neler var?
Yalova mutfağı, kaplıca kentinin rahat sofrasını yansıtıyor. Hindistan cevizi ve sütle ıslatılan, meyveyle sunulan Yalova sütlüsü ilin tatlı imzası. İnce dövülmüş etin mantarlı ve soğanlı iç harçla sarılmasıyla yapılan Termal sarma, sebzeli Termal çorbası ve fıstıklı elma marmelatıyla doldurulan krep rulolarından yapılan Termal tatlısı kaplıca bölgesinin adını taşıyor. Ispanaklı Yalova böreği, kaburga dolması, mısır unuyla yapılan kaçamak ve çatala sarılarak kızartılan cennet küngü de denenecekler arasında.
Yalova kaç günde gezilir?
İki gün idealdir. Örnek rota:
- Birinci gün Yürüyen Köşk, Kent Müzesi ve Rüstem Paşa Camii; öğleden sonra Karaca Arboretumu ve Geofit Bahçesi.
- İkinci gün Termal: hamamlar, köşk müzesi, Çınarlı Yol ve akşamüstü kaplıca.
- Vaktin varsa Kara Kilise, Kâğıt Müzesi ve Armutlu'ya bir gün daha ayır.
Marmara'daki başka kısa kaçamaklar için Şehir Rotaları sayfasına göz at.
Ne zaman gidilir, nasıl ulaşılır?
Ortancalar ve bahçeler için mayıs ile eylül arası en renkli dönem; kaplıca keyfi ise kışın da sürer. Yalova'ya İstanbul'dan Marmara Denizi'ni geçen deniz yolu seferleriyle ya da Bursa ve İzmit yönlerinden kara yoluyla ulaşabilirsin. Termal ve Armutlu için il merkezinden düzenli ulaşım ya da araç gerekir.
Nelere dikkat etmeli?
- Kaplıca suyu çok sıcak olabilir; uzun süre kalma ve bir sağlık sorunun varsa önce hekimine danış.
- Arboretum ve bahçelerin ziyaret günlerini ve koşullarını resmî sayfalarından kontrol et.
- Yaz hafta sonlarında deniz yolu seferleri kalabalık olur; dönüşünü önceden planla.
- Tarihî hamamların kabartmalarına dokunma, flaş kullanma.
Sık sorulan sorular
Yalova kaç günde gezilir?
Şehir merkezi ve Karaca Arboretumu için bir gün, Termal'deki hamamlar, köşk müzesi ve kaplıca için bir gün ayırırsan iki günde rahatça gezersin. Kara Kilise, Kâğıt Müzesi ve Armutlu için üçüncü bir gün ekleyebilirsin.
Yürüyen Köşk neden bu adı aldı?
1930 yazında köşkün yanındaki ulu çınarın dallarının duvara dayandığı görülünce ağaç kesilmedi, köşk tramvay rayları üzerinde 4,80 metre doğuya kaydırıldı. Yapı o günden beri Yürüyen Köşk diye anılıyor.
Yalova'ya ne zaman gidilir?
Ortancalar, arboretum ve bahçeler için mayıs ile eylül arası en renkli dönemdir. Termal ve Armutlu kaplıcaları kış aylarında da ziyaret edilebilir.
Yalova'ya nasıl ulaşılır?
Yalova'ya İstanbul'dan Marmara Denizi'ni geçen deniz yolu seferleriyle ya da Bursa ve İzmit yönlerinden kara yoluyla ulaşabilirsin. Termal ve Armutlu'ya il merkezinden gidilir.
Yalova'da ne yenir?
Hindistan cevizi ve sütle yapılan Yalova sütlüsü, Termal sarma, Termal çorbası, Termal tatlısı, ıspanaklı Yalova böreği, kaçamak ve çatala sarılarak kızartılan cennet küngü öne çıkar.
Editörlük
Cultvia Editörlüğü imzalı yazılar yayın ilkelerimize göre hazırlanır; her yazının kaynakları sonunda listelenir ve hatalar düzeltme politikamıza göre düzeltilir.
Son güncelleme:
Ne değişti?
- : İlk yayın
Kaynaklar
- Gör Yalova — Go Türkiye (Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı)
- Yürüyen Köşk — T.C. Yalova Valiliği
- Termal — T.C. Yalova Valiliği
- Taste Local Flavors of Yalova — Go Türkiye (Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı)
Hata bildir
Yanlış bilgi, hesaplama hatası ya da teknik bir sorun mu gördün? Kısaca yaz, editörlerimiz inceleyip sayfayı düzeltsin.
