Net ücret, brüt ücretten sigorta primleri ile vergiler düşüldükten sonra çalışanın eline geçen, yani banka hesabına yatan tutardır. Günlük konuşmada "maaşım şu kadar" derken çoğu kişi net ücreti kasteder. Aynı brüt ücret, yıl içindeki vergi durumuna göre farklı aylarda farklı bir net tutara dönüşebilir.
Net ücret nasıl hesaplanır?
Hesap bordroda adım adım yapılır:
- Brüt ücretten sosyal güvenlik primi işçi payı ve işsizlik sigortası primi işçi payı düşülür.
- Kalan tutar, varsa sendika aidatı gibi kanunun saydığı diğer indirimlerle birlikte gelir vergisi matrahını oluşturur.
- Bu matraha gelir vergisi tarifesi uygulanır; ayrıca damga vergisi hesaplanır.
- Bulunan vergiler de düşülünce net ücret ortaya çıkar.
Gelir İdaresi Başkanlığı'nın ücretliler rehberine göre gelir vergisi ve damga vergisi, matrah bulunurken brüt ücretten indirilemez; önce matrah hesaplanır, vergiler sonra kesilir. Rehber ayrıca asgari ücretin, primler düşüldükten sonra kalan tutarına isabet eden kısmın gelir vergisinden istisna olduğunu belirtir. Bu yüzden asgari ücretin üzerinde kazananlar da bu istisnadan yararlanır.
Örnek
Brüt ücretin yıl boyunca hiç değişmese bile sonbaharda hesabına yatan tutarın azaldığını fark edebilirsin. Bunun nedeni gelir vergisinin yılbaşından itibaren biriken (kümülatif) matrah üzerinden hesaplanmasıdır. Biriken matrah bir üst vergi dilimine geçtiğinde o aydan sonra kesilen vergi artar ve net ücret düşer. Yeni yılda matrah sıfırdan başladığı için net ücret yeniden yükselir. Güncel dilimleri ve oranları Gelir İdaresi Başkanlığı'nın sayfalarından kontrol et.
Net ücret ile brüt ücret arasındaki fark nedir?
Brüt ücret kesintilerden önceki, net ücret kesintilerden sonraki tutardır. İş sözleşmeleri, sigorta primleri ve tazminat hesapları çoğunlukla brüt ücrete dayanır; senin bütçeni ise net ücret belirler. Bir iş teklifini değerlendirirken iki rakamı karıştırmamak için tutarın hangisi olduğunu mutlaka sor.
İlgili sayfalar
Sık sorulan sorular
Net ücret nasıl hesaplanır?
Brütten önce sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası primlerinin işçi payı düşülür, kalan matrah üzerinden gelir vergisi hesaplanır, ardından damga vergisiyle birlikte vergiler de düşülür.
Maaşım neden yıl sonuna doğru azalıyor?
Gelir vergisi yılbaşından itibaren biriken matrah üzerinden hesaplanır. Matrah bir üst dilime geçtiğinde kesilen vergi artar ve net ücret düşer.
Asgari ücret istisnası nedir?
Asgari ücretin, primler düşüldükten sonra kalan tutarına isabet eden ücretin gelir vergisinden istisna tutulmasıdır. Asgari ücretin üzerinde kazananlar da bu istisnadan yararlanır.
Gelir vergisi matrahtan düşülür mü?
Hayır. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın rehberine göre gelir vergisi ve damga vergisi, ücretin safi tutarı bulunurken brüt tutardan indirilemez.
İş teklifinde net ücret mi sorulmalı?
Teklifin brüt mü net mi olduğunu sormak en sağlıklısıdır. Bütçeni net ücret belirler; ama sözleşmede çoğunlukla brüt tutar yazar.
Editörlük
Cultvia Editörlüğü imzalı yazılar yayın ilkelerimize göre hazırlanır; her yazının kaynakları sonunda listelenir ve hatalar düzeltme politikamıza göre düzeltilir.
Son güncelleme:
Ne değişti?
- : İlk yayın
Takip listen yalnızca bu cihazda tutulur; sayfa güncellenince Takip ettiklerim'de görürsün.
E-postayla haber ver
Kaynaklar
- Ücret Geliri Elde Edenler İçin Vergi Rehberi (Şubat 2025) — Gelir İdaresi Başkanlığı
Hata bildir
Yanlış bilgi, hesaplama hatası ya da teknik bir sorun mu gördün? Kısaca yaz, editörlerimiz inceleyip sayfayı düzeltsin.
Sıradaki
Para & HaklarAsgari ücret nedir?17 Ekim 2026 · 2 dk okuma


