İçeriğe geç
EN

Yapay zekâya iyi bir komut (prompt) nasıl yazılır?

Görev, bağlam, kısıt, biçim ve örnek: Anthropic ve Google'ın rehberlerine göre yapay zekâdan istediğin yanıtı almak için komut nasıl yazılır.

Yazan Cultvia Editörlüğü3 dk okuma
Yanında saksı bitkisi olan dizüstü bilgisayarda çalışan kişi
Temsili görsel · Fotoğraf: Corinne Kutz / Unsplash

İyi bir komut (prompt), yapay zekâya ne istediğini, neden istediğini ve sonucu hangi biçimde beklediğini açıkça anlatan komuttur. Anthropic ve Google'ın kendi modelleri için yayımladığı komut yazım rehberleri aynı noktada buluşuyor: belirsizliği azalt, bağlam ver, gerekirse örnek göster ve ilk yanıta göre komutu iyileştir. Aşağıdaki öneriler Ekim 2026 itibarıyla bu rehberlere dayanıyor ve ChatGPT, Claude ya da Gemini gibi sohbet asistanlarının hepsinde işe yarar.

İyi bir komutta neler olmalı?

Komutunu yazmadan önce şu beş parçayı düşün. Her komutta hepsi gerekmez, ama ne kadar çoğu yerindeyse yanıt o kadar isabetli olur:

  • Görev: Ne yapılmasını istiyorsun? Özetle, yaz, karşılaştır, listele, düzelt.
  • Bağlam: Metin kimin için, ne amaçla kullanılacak? Modelin bilmediği ayrıntılar neler?
  • Kısıtlar: Uzunluk, dil, üslup, kaçınılacak konular.
  • Çıktı biçimi: Paragraf mı, madde listesi mi, e-posta mı, tablo mu?
  • Örnek: Beklediğin sonuca benzeyen bir ya da birkaç örnek.

Anthropic'in rehberi pratik bir test öneriyor: komutunu konuyu hiç bilmeyen bir iş arkadaşına göster. O kişi ne yapacağını anlamakta zorlanıyorsa yapay zekâ da zorlanacaktır.

Komutu adım adım nasıl yazarsın?

  1. Ne istediğini tek cümleyle yaz: "Komşulara asansör bakımını duyuran kısa bir not yaz."
  2. Bağlamı ekle: "Bina yönetimi adına yazılacak, okuyanların çoğu yaşlı."
  3. Kısıtları belirt: "Sade ve nazik bir dil kullan, beş cümleyi geçmesin."
  4. Biçimi söyle: "Başlık, tarih ve saat bilgisi için boşluk bırak."
  5. Gerekiyorsa bir örnek ver ya da beğendiğin eski bir notu yapıştır.
  6. Yanıtı oku ve neyin eksik olduğunu aynı sohbette söyle: "Daha kısa olsun, ikinci cümleyi çıkar."

Bu sırayla yazılmış bir komut, "duyuru yaz" gibi tek kelimelik bir istekten çok daha kullanışlı bir sonuç verir.

Örnek vermek neden işe yarar?

Örnek, beklediğin biçimi ve üslubu anlatmanın en kısa yoludur. Google'ın rehberi, örnek içeren komutların yanıtın biçimini, ifadesini ve kapsamını düzenlemek için sık kullanıldığını anlatıyor; ancak çok fazla örnek verildiğinde modelin örneklere fazla benzeyen yanıtlar üretebileceği konusunda uyarıyor. Anthropic de örneklerin gerçek ihtiyacına yakın, birbirinden farklı ve talimatlardan ayrı tutulmuş olmasını öneriyor.

Pratikte şuna dikkat et: birden fazla örnek veriyorsan hepsini aynı düzende yaz. Biri madde listesi, diğeri paragrafsa model hangisini izleyeceğini bilemez.

"Yapma" demek yerine ne yazmalısın?

Yalnızca yasak koymak yerine ne istediğini söylemek daha iyi sonuç verir. Anthropic'in örneğinde "Yanıtında Markdown biçimlendirmesi kullanma" demek yerine "Yanıtını akıcı paragraflarla yaz" demek öneriliyor. Aynı rehber, bir talimatın nedenini açıklamanın da modelin amacı anlamasına yardım ettiğini söylüyor. Örneğin "Kısa yaz" yerine "Bu metin telefon ekranında okunacak, o yüzden kısa tut" dediğinde model amacını anlayıp benzer durumlara da uygular.

Uzun bir metinle çalışırken neye dikkat etmelisin?

Bir raporu, sözleşmeyi ya da ders notunu yapıştırıp soru soracaksan:

  • Uzun metni komutun başına, sorunu ve talimatını sonuna koy. Anthropic, uzun belgelerde bu sıralamanın yanıt kalitesini artırdığını belirtiyor.
  • Birden fazla belge varsa her birini başlıkla ayır ve adını yaz.
  • Önce ilgili bölümleri alıntılamasını, sonra yorum yapmasını iste; böylece yanıtın metne dayandığını kontrol edebilirsin.
  • Google'ın rehberindeki gibi "Yalnızca verdiğim metne dayanarak cevap ver" diyerek modelin metin dışına çıkmasını sınırlayabilirsin.

Sonuç beğenmediğinde ne yapmalısın?

Komut yazmak deneme ve düzeltme işidir. Google'ın rehberi şu yolları öneriyor:

  • Aynı isteği farklı kelimelerle yeniden yaz.
  • Görevi benzer ama daha kolay bir göreve çevir; örneğin açık uçlu bir soruyu seçenekli bir soruya dönüştür.
  • Komuttaki parçaların sırasını değiştir.
  • Karmaşık bir işi adımlara böl; ilk adımın çıktısını ikinci adımın girdisi yap.

Anthropic de benzer bir zincir öneriyor: önce taslak yazdır, sonra taslağı belirlediğin ölçütlere göre değerlendirmesini iste, en son bu değerlendirmeye göre düzelttir.

Hangi hatalardan kaçınmalısın?

  • Modelin senin durumunu bildiğini varsaymak; bilmediği her ayrıntıyı yazman gerekir.
  • Tek komuta birbirinden bağımsız çok sayıda iş sığdırmak.
  • Kimlik numarası, şifre ya da başkasına ait kişisel bilgileri komuta yazmak.
  • Yanıtı kontrol etmeden kullanmak; iyi bir komut bile hatalı bilgiyi tamamen önlemez.

Yapay zekâ araçlarını gündelik hayatta kullanmaya dair diğer rehberler için Yapay Zekâ Gündelik Hayatta alanına bakabilirsin.

Paylaş

Sık sorulan sorular

Prompt ne demek?

Prompt, yapay zekâ modeline yazdığın komut ya da istektir. Bir soru, bir görev tanımı ya da tamamlanmasını istediğin bir metin olabilir; modelin yanıtı büyük ölçüde bu komutun ne kadar açık olduğuna bağlıdır.

İyi bir prompt nasıl olmalı?

Açık ve belirli olmalı: ne istediğini, kimin için ve hangi amaçla istediğini, uzunluk ve üslup gibi kısıtları ve sonucun biçimini yazmalısın. Gerekirse beklediğin sonuca benzeyen bir örnek de ekle.

Prompta örnek eklemek gerekir mi?

Her zaman gerekmez ama biçim ve üslup önemliyse çok işe yarar. Google ve Anthropic'in rehberleri örneklerin gerçek ihtiyaca yakın ve aynı düzende yazılmasını öneriyor; çok fazla örnek ise yanıtın örneklere fazla benzemesine yol açabilir.

Prompt Türkçe mi İngilizce mi yazılmalı?

Yanıtı hangi dilde istiyorsan o dilde yazman genellikle en kolay yoldur. Emin olmak için komutun sonuna "Türkçe yanıtla" gibi açık bir talimat ekleyebilirsin.

Yapay zekâ istediğim yanıtı vermezse ne yapmalıyım?

Aynı isteği farklı kelimelerle yeniden yaz, eksik olanı aynı sohbette belirt, komuttaki parçaların sırasını değiştir ya da işi küçük adımlara böl. Google'ın rehberi bu deneme ve düzeltme yollarını öneriyor.

Uzun bir belgeyle ilgili soru nasıl sorulur?

Belgeyi komutun başına, sorunu ve talimatını sonuna koy. Önce ilgili bölümleri alıntılamasını, sonra cevap vermesini iste; böylece yanıtın belgeye dayanıp dayanmadığını kontrol edebilirsin.

Cultvia Editörlüğü

Editörlük

Cultvia Editörlüğü imzalı yazılar yayın ilkelerimize göre hazırlanır; her yazının kaynakları sonunda listelenir ve hatalar düzeltme politikamıza göre düzeltilir.

#yapay zekâ#prompt#komut yazma#üretken yapay zekâ

Son güncelleme:

Ne değişti?
  1. : İlk yayın

Takip listen yalnızca bu cihazda tutulur; sayfa güncellenince Takip ettiklerim'de görürsün.

E-postayla haber ver

Bu sayfa güncellenince "Ne değişti?" özetini e-postana gönderelim. Önce adresini onaylaman gerekir.

E-posta adresin yalnızca bu sayfanın güncelleme bildirimi için kullanılır; bülten ya da reklam gönderilmez. Her e-postadaki bağlantıyla tek tıkla çıkabilirsin; çıkınca adresin silinir.

Kaynaklar

  1. Prompting best practices — Anthropic
  2. Prompt design strategies — Google AI for Developers
İşine yaradı mı?
Hata bildir

Yanlış bilgi, hesaplama hatası ya da teknik bir sorun mu gördün? Kısaca yaz, editörlerimiz inceleyip sayfayı düzeltsin.

Bildirimle birlikte sayfa adresi ve tarayıcı bilgisi kaydedilir. E-posta adresin yalnızca cevap için kullanılır, üçüncü kişilerle paylaşılmaz ve iş bitince silinir.

Sıradaki

Dizüstü bilgisayar ve defterlerle çalışan insanlarYapay Zekâ Gündelik HayattaChatGPT mi, Gemini mi, Claude mu?17 Ekim 2026 · 3 dk okuma
Rehber bölümünden